Sunday, October 10, 2004

FISCAL CRISIS: SERYOSO ito...

FISCAL CRISIS: SERYOSO ITO...



Minsan talaga kahit hindi ka sanay magseryoso kailangan mong gawin kasi ito ang hinihingi ng pagkakataon. Ang pagkakataong magbigay ng sariling kuru-kuro ukol sa napapanahong isyu. Minsan nga kahit sa mga tambayan, lugar inuman at mga kanto kanto na kung dati ay istorya ng kapitbahay ang bida ngayon ay ang krisis ng Pilipinas ang paksa at napaguusapan. Kanya kanyang paliwanag sa problema ng bansa ayon sa kanilang karanasan at nalalaman.
Eh sino ba naman ako para hindi makisali.... isa rin akong Pilipino at apektado ako sa nagaganap na ito.
Nung isang buwan lumabas ang balitang ang bansa ay nasa krisis na ayon sa ating Pangulong Gloria Macapagal Arroyo ang Pilipinas ay nasa gitna na ng isang FISCAL CRISIS.
Fiscal Crisis???
Naniniwala ako na kung nais natin resolbahin ang problema kailangan muna nating alamin kung ano talaga ang problema. Ano nga ba ang Fiscal Crisis? Ito ay ang pagkakaroon ng problemang pinansyal ng isang nasyon na maaring makaapekto sa pakikipagkalakal nito. Sa pagkakataong ito ang Pilipinas ay dumaranas ng problemang pinansyal (ang utang ng pilipinas mapa-panloob at panlabas ay umabot na ng 3.36 trillion pesos na ang katumbas ay 78% ng GDP o ang kabuuang kita ng economy sa buong panloob na kalakal) na "maaaring" maging sanhi ng paglubog ng ekonomiya (dahil kung magdedeklara ang pilipinas ng default o di pagbabayad sa kanyang mga utang maapektuhan ang ating ekonomiya-mawawalan ng tiwala ang investor, magsasara ang mga negosyo dahil sa walang mahinang pangangalakal, hihina ang piso laban sa dolyar at mawawalan ng trabaho ang maraming mamamayang pilipino).

Ngayon, medyo alam na natin ang kung ano ang “fiscal crisis” pero mayroon pa ring mga katanungan. Tayo nga ba ay nasa gitna ng krisis o hindi pa? Ang kasagutan ay OO tayo nga ay nasa krisis na. Ayon sa depinisyon ng CRISIS -a crucial stage or turning point in the course of something e.i "after the crisis the patient either dies or gets better"; situation of extreme danger or difficulty;
kung hihimayin ang depinisyon ng crisis ito ay nakatuon sa isang critical na estado (turning point) na maaring humantong sa isang pangyayari na maaring masaklap o maayos.Ang kahihinatnan ay nakadepende sa kung anong anong aksyon ang gagawin ng gobyerno. Kaya’t
narito ang ilan sa mga rekomendasyon ng mga UP Professors, may-akda ng "The deepening crisis: the real score on deficits and the public debt" (11 UP professors). Ang mga sumusunod ay mabisang paraan para maresolba ang krisis:

1.bawasan ng 50% ang country-wide devt. fund o mas kilala sa tawag na pork barrel ng mga kongresista.(makakatipid ng 10.7 bilyon piso)

2.bawasan ng 30% ang Internal revenue allotment- ang perang inilalaan sa mga siyudad at municipality (tipid ng 35.2bn piso)

3. dagdagan ang vat rate ng 10-12% (3.2 bn piso)

4.dagdagan ang bayad sa motor and vehicle fee (2bn piso)

5. Specific taxation sa tobacco and alcohol (14 bn piso)

6. 8% dagdag sa excise tax sa mga vehicle(3.2 bn piso)

7. P2 specific tax sa petrolyo (12 bn piso)

8. closing off tax leaks sa BIR (12.4 bn piso)

9. at iba pa paraan (10.3 bn)
KABUUANG TIPID:124.8 bn piso

Kung mapapatupad ang mga nasabing rekomendasyon ay maaring malagpasan natin ang krisis na ito nang buhay at humihinga (hehehe!)kung mapapansin niyo lahat ng mga nabanggit na solusyon ay nasa aspetong Macro o aggregate. Ito ay ang mga inaasahang gagawin ng gobyerno (kaya medyo inaasahan lang malabong ipatupad).
Ang lahat din ay inaanyayahang kumilos para sa pagresolba ng problemang Fiscal. Nung mga nakaraang buwan medyo napansin natin ang ilang kongresman na nagpaligsahan este nagbigay ng kanila kanilang pigue este pork barrel fund para sa bansang may sakit.
Pero ano naman ang magagawa ng katulad kung simpleng mamamayan lang ng bansa..? Narito naman ang aking mga maliliit na rekomendasyon...wag masyado magulat sa mga inirekomenda sumunod na lang kayo.

1. bilang isang estudyante lalo na ng PUP, pinapayuhang ko kayong mag-aral ng mabuti. Paano? alam ko alam mo na sagot dyan.
*Punta sa library-magbasa ng libro kung walang ang librong nais, pumunta sa Recto pinakamahusay na libro sa presyong abot kaya.....
*Magpaturo sa kaibigang matalino- kung ayaw niya sabihin mo ililibro mo siya ng lugaw "eat all you can" pa (applicable lng sa mga PUP student). Hindi ko maipapayong makinig palagi sa prof. kc d ako sure dun.
(ano ang koneksyon nito sa paglubog ng ekonomiya? simple lang ikaw na tumatagal ng higit 4 na taon sa PUP kong mahal ay nakakasagabal sa milyong milyong batang pilipinong gustong mkapagaral sa kolehiyo ngunit d kaya dahil sa unti lang ang kapasidad ng PUPng mahal na magpaaral dahil sa budget nito.
2.Sumunod sa batas trapiko. (sa mga dumadaan ng cubao pinapayuhan ko kayong sundin ang tamang lokasyon ng pagsakay huwag lulusot sa railings, tumawid sa ped lane, tumawid sa foot bridge, umihi sa mmda c.r. at magbayad sa jeep at bus na sasakyan. (ano koneksyon-simple! ang mmda ay may nakalaan na budget na bigay ng gobyerno kung marami ang hindi tumatawid sa mga ped lane, foot bridge at di sumasakay sa tamang sakayan mapipilitan si BF na lagyan ng kung ano anong kolorete ang tawiran para ito ay mapansin mo at doon tumawid makakadagdag ito sa hihinging budget ng MMDA. Pwede rin itong maging sanhi ng korupsiyon- kung ang isang ahensya ng pamahalaan ay huming i ng budget para sa garbage can sa kadahilanang si juan ay laging ngkakalat sa kalsada ngunit magkano lang naman ang isang yon subalit humingi sila ng isang milyon sa isang garbage can pinakahigh tech daw kc ung tipong hawak mo palang ung kalat kukunin na sa iyo un nga lang pinagbawal ng supreme court ung developer kc kamaganak ni chairman!-so pwede nating maconclude na maaari rin tayong maging sanhi ng korupsiyon.
3. Magbayad ng pamasahe sa DYIP, BUS, at iba pang pampublikong sasakyan- bakit? Bawal ngayon ang mga FREE RIDERS...

Simple lng! at least nasabi mo sa sarili mo may naitulong ka para sa bansa mo... aminin natin di tayo si Superman, si batman o kaya si Bill Gates na kayang resolbahan ng madalian ang problema natin, lalong hindi tayo si EDDIE GIL para bayaran ng buo ang utang at bigyan ng milyon bawat isang pilipino, tayo ay mga pangkaraniwang pilipino na nais guminhawa kaalinsabay sa pagtahak ng bansa natin sa kaginhawaan.

Minsan kahit na sa panahon na kailangan lahat ay seryoso, kailangan mo pa ring tumigil at huminga ng malalim, paminsan minsang ngumiti at kalimutan ang problema, pinapayuhan ring tumawa at magjoke hanggat maaari,
kung hindi
PAPANGIT KA! hahahahaha sige tawa pa...tawa pa...(oi ayaw pumangit...hehehe)

0 Comments:

Post a Comment

<< Home